Hà Nội, tháng 9 năm 2025 đánh dấu một cột mốc lịch sử quan trọng khi Bộ Khoa học và Công nghệ (sau hợp nhất) chính thức đi vào hoạt động với tâm thế và diện mạo hoàn toàn mới. Kế thừa truyền thống 80 năm xây dựng và phát triển, "bộ gen" văn hóa của ngành trong kỷ nguyên mới được định hình rõ nét bởi sáu chữ vàng: "Tiên phong - Sáng tạo - Đột phá" và “Tận tụy - Trung dũng - Nghĩa tình”. Đây là sự kết hợp hài hòa giữa lý trí và trái tim, giữa khát vọng vươn xa và nền tảng đạo đức, nhằm hiện thực hóa mục tiêu đưa Việt Nam trở thành quốc gia phát triển có thu nhập cao vào năm 2045.
Dưới sự dẫn dắt của Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, cấu trúc chiến lược của ngành được ví như "năm ngón tay của một bàn tay" chỉnh thể, bao gồm: Khoa học công nghệ, Sở hữu trí tuệ, Đổi mới sáng tạo, Tiêu chuẩn đo lường chất lượng và Chuyển đổi số. Việc hợp nhất này không chỉ là phép cộng cơ học mà nhằm xóa bỏ ranh giới giữa khoa học công nghệ, hạ tầng số và chuyển đổi số, tạo ra sức mạnh cộng hưởng để giải quyết các bài toán quốc gia. Trong đó, đổi mới sáng tạo được coi là "cây gậy thần" để đưa công nghệ chạm vào thực tiễn, còn chuyển đổi số tạo ra môi trường và mảnh đất mới cho sự phát triển bứt phá.
Một cuộc cách mạng về tư duy quản lý cũng đang được triển khai mạnh mẽ, mang tinh thần của "Khoán 10" và Nghị quyết 57 nhằm giải phóng sức sáng tạo. Ngành chuyển dịch cơ chế quản lý từ "tiền kiểm" sang "hậu kiểm", từ quản lý đầu vào sang quản lý đầu ra và đặc biệt là chấp nhận rủi ro trong nghiên cứu khoa học, với quan điểm: 10 nghiên cứu có thể hỏng 9, nhưng một thành công mang lại giá trị gấp nhiều lần chi phí thì vẫn được đánh giá là hiệu quả. Đồng thời, phương pháp tiếp cận nghiên cứu cũng thay đổi căn bản theo hướng "từ Đất lên Trời": lấy các bài toán thực tiễn từ quá trình chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo để đặt hàng lại cho nghiên cứu khoa học, thay vì chỉ đi từ lý thuyết xuống ứng dụng.
Hướng tới tương lai, Việt Nam xác định làm chủ công nghệ lõi và phát triển Trí tuệ nhân tạo (AI) là nhiệm vụ sống còn. AI không chỉ là công nghệ mà được xem là hạ tầng quốc gia, cần được phổ cập theo tinh thần "bình dân học vụ" để mỗi người dân có một trợ lý số, giúp nhân đôi trí tuệ xã hội. Với khát vọng cháy bỏng, ngành Khoa học và Công nghệ đặt mục tiêu đóng góp trên 50% vào tăng trưởng GDP, đưa đất nước thoát bẫy thu nhập trung bình và sánh vai với các cường quốc năm châu. Những thách thức vĩ đại này sẽ là động lực để sinh ra những con người vĩ đại, viết tiếp trang sử hào hùng của ngành trong kỷ nguyên số.
Tài liệu đính kèm
Xem / Tải PDF: Ngành Khoa học & Công nghệNgày đăng: 30-12-2025